قوله تعالی فی صفه العلماء: «انما یخشی الله من عباده العلماء (۲۸/فاطر).»

و پیغمبر گفت، صلی الله علیه و سلم: «طلب العلم فریضه علی کل مسلم.» و نیز گفت، علیه السلام: «اطلبوا العلم ولو بالصین.»

و بدان که علم بسیار است و عمر کوتاه، و آموختن جملۀ علوم بر مردم فریضه نه، چون علم نجوم و طب و علم حساب و صنعتهای بدیع و آن چه بدین ماند، به جز از این هر یک بدان مقدار که به شریعت تعلق دارد: نجوم مر شناخت وقت را اندر شب، و طب مر احتمارا، و حساب مر فرایض و مدت عدت را، و آن چه بدین ماند. پس فرایض علم چندان است که عمل بدان درست آید و خدای عز و جل ذم کرد آنان را که علوم بی منفعت آموزند؛ لقوله، تعالی: «ویتعلمون مایضرهم ولاینفعهم (۱۰۲/البقره.» و رسول علیه السلام زینهار خواست و گفت: «اعوذبک من علم لاینفع.»

پس بدان که از علم اندک عمل بسیار توان گرفت، و باید که علم مقرون عمل باشد؛ کما قال، علیه السلام: «المتعبد بلافقه کالحمار فی الطاحونه.» متعبدان بی فقه را به خر خرآس مانند کرده که هرچند می گردد بر پی نخستین باشد و هیچ راهشان رفته نشود.